Speluitleg en spelregels van schaken ♟️

Speel hier gratis een potje schaken

Het strategische bordspel ‘Schaken’ is één van de meest populaire spellen ter wereld. Twee spelers nemen het tegen elkaar op. Een speler zal met de witte schaakstukken spelen en de ander met de zwarte schaakstukken. Beide spelers beschikken over een totaal van achttien stukken. Het gaat dan om acht pionnen, twee toren, twee paarden, twee lopers, een koning en een koningin. Er zal worden gespeeld op een schaakbord met in totaal 64 vakjes. Er zijn zowel wit gekleurde als zwarte vakjes aanwezig op het bord.

Belangrijkste regels:

– Wit begint, oftewel de speler met de witte schaakstukken doet de eerste zet
– Als je aan zet bent dan is het verplicht om een stuk te verzetten
– Alleen het paard kan over andere schaakstukken heen springen, de overige stukken kunnen dit niet
– Het is niet verplicht om te slaan, je kan ook een andere beslissing maken
– Slaan is alleen verplicht als hiermee ‘schaak’ opgeven zal worden
– Zet jouw opponent je ‘schaak’, dan moet je deze verplicht opheffen en is dat geval is slaan een verplichting
– Sla jij een schaakstuk van de tegenstander, dan moet het geslagen schaakstuk weggehaald worden van het schaakbord en zal jouw stuk op die plek komen te staan

Speel hier je favoriete games

  • Classic Pac
    Classic Pac
  • Wallpaper Connect
    Wallpaper Connect
  • Treasures of Atlantis
    Treasures of Atlantis
  • Triple Mahjong
    Triple Mahjong
  • Klondike Solitaire
    Klondike Solitaire
  • Disc Pool 2 Player
    Disc Pool 2 Player
  • Stronghold Solitaire
    Stronghold Solitaire
  • China Tower Mahjong
    China Tower Mahjong
  • Letter Mix
    Letter Mix
  • Shanghai Dynasty
    Shanghai Dynasty
  • Glow Jongg
    Glow Jongg
  • Jungle Collapse
    Jungle Collapse
  • Lost in Time
    Lost in Time
  • Valentine
    Valentine
  • Close Jungle Solitaire
    Close Jungle Solitaire

Bekijk meer spellen

Basisregels

Alle vakjes op een schaakbord kennen een eigen naam, deze worden aangeven in letters en getallen. De acht verticale rijen op het bord beschikken over een eigen letter, namelijk van A tot en met H. De horizontale rijen worden aangeduid met een cijfer (1 tot en met 8). Dit maakt het voor een speler overzichtelijker en duidelijker op welk vakje een bepaald schaakstuk staat.

Het doel van het spel is om de Koning van de tegenstander ‘schaakmat’ te zetten. Het kan lange tijd duren voordat deze situatie zich voordoet, waardoor je constant gefocust moet blijven. Schaakmat kan je bereiken wanneer je de Koning van jouw opponent zou kunnen slaan en de tegenstander geen mogelijkheid meer heeft om dit te kunnen voorkomen. Er bestaat ook een kans dat de Koning ‘Pat’ komt te staan. De Koning kan zichzelf dan nog wel verplaatsen, alleen zal hij in alle situaties zichzelf schaak zetten. Dit is niet toegestaan, waardoor het duel in een gelijkspel zal eindigen.

Het schaakbord wordt zo gelegd dat er in de linkerhoek van beide spelers een zwart vak ligt. De opstelling van de schaakstukken is dan als volgt. (zie voorbeeld).

Op rij 1 komen op beide hoeken de Torens, naast de Torens plaatst men aan beide kanten de Paarden, naast de Paarden plaatst men aan beide kanten de Lopers, en dan plaatst men de Koning en de Dame. (Voor de speler die met zwart speelt is het in dit geval rij 8)

Deze volgorde is bij beide spelers hetzelfde, de enige uitzondering is dat voor de Dame geldt dat zij op de eigen kleur geplaatst wordt. De speler die met wit speelt zet zijn/haar Dame dus op wit en de Koning op zwart. En de speler die met zwart speelt zet zijn/haar Dame dus op zwart en de Koning op wit.

Op rij 2 plaatst men alle 8 de pionnen, vóór de andere schaakstukken. (Speler met zwart plaatst de pionnen dan op rij 7)

Alle stukken slaan op dezelfde manier als hoe ze zich verplaatsen, behalve de pion.

Uitleg verplaatsen van schaakstukken

Koning: het belangrijkste schaakstuk in het spel, wanneer je koning ”schaakmat” staat, heb je het spel verloren. Je mag met de Koning nooit een zet doen waardoor je ”schaak” komt te staan. Wanneer je schaak staat moet je een zet doen om dit op te heffen. Wanneer dit niet mogelijk is sta je ”schaakmat” en heb je verloren.

De koning mag zowel horizontaal, verticaal als diagonaal bewegen, maar slechts één stap.

Dame: de dame mag zowel horizontaal, verticaal als diagonaal bewegen, zoveel stappen als ze wil.

Toren: de toren mag alleen horizontaal, en verticaal bewegen.

Loper: een loper mag alleen diagonaal over het bord bewegen. Een loper blijft het hele spel bewegen over vakjes van dezelfde kleur. Een loper die op wit staat zal dus alleen terecht kunnen komen op witte vakjes.

Paard: een paard beweegt 2 vakjes naar voren of achteren, en dan 1 naar links of rechts, of 2 vakjes naar links of rechts, en dan 1 vakje naar voren of achteren. Dit heet de paardensprong. Een paard mag als enige over andere stukken heen springen, en in tegenstelling tot een loper, zal een paard altijd op een vakje van de andere kleur eindigen dan waar het stond toen de zet gemaakt werd.

Pion: een pion mag alleen vooruit gezet worden, nooit achteruit. Een stuk van je tegenstander slaan met een pion mag alleen schuin naar voren. Wanneer een pion nog op zijn beginpositie staat en dus nog niet gezet is, mag deze 1 of 2 vakjes vooruit gezet worden. Wanneer hij al verplaatst is mag hij nog maar 1 stap maken. Wanneer je de overkant van het bord bereikt met je pion, kan deze gepromoveerd worden tot ieder willekeurig stuk, behalve de Koning.

Oorsprong

Ongeveer 3000 jaar geleden zou het schaakspel zijn ontstaan in Indië. Maar een exacte tijd is nooit duidelijk geworden, het is slechts een schatting. Het denkspel werd vooral door monniken gespeeld. Het spel moest een veldslag nabootsen tussen twee Indische legers, waarbij elk fysiek geweld vreemd zou zijn. Hierdoor sloot schaken ook goed aan bij de boeddhistische manier van denken. Destijds werden er geen schaakstukken gebruikt zoals wij die vandaag de dag kennen, maar juist schaakstukken van bijvoorbeeld olifanten en strijdwagens.

Bij de ontwikkeling van het denkspel zou er ook om een speciale reden zijn gekozen voor het nummer acht. Het getal staat bijvoorbeeld symbool voor de oneindigheid. En laat het aantal opties bij schaken nu ook oneindig zijn. Zoals je misschien is opgevallen is het schaakbord acht bij acht velden groot, hebben de spelers de beschikking over acht pionnen en kan het paard zomaar acht velden bestrijken.

Recensieoverzicht

Leuke weetjes over schaken

Het schaken is al van heel lang geleden, en omdat het door de jaren heen wat veranderd is, is de oorsprong niet duidelijk. - 77%
Zelfs professionele kampioenen in het schaken hebben moeite met Rybka, een schaakrobot, te verslaan. - 94%
Ook bij schaken zijn er verschillende varianten te spelen. - 85%

85%

Speluitleg.com

Recensieoverzicht

Beoordeling: 4.34 ( 8 stemmen)

Poll

Ik speel het liefst…

Totaal aantal stemmen: 2762.

Log in

Forgot password?

Already registered? Log in


Register

Forgot password?